• Felseferoma

    Lüks Yaşamın Tehlikesi Hakkında Roma İmparatorluğu’ndan Dersler

    Pınar zamanının büyük çoğunluğunu sosyal medyada geçiren bir kadın. Bir gün bu yaptığının büyük bir hata olduğunu fark etti ve sosyal medya hesaplarını silmeye karar verdi. Bunun kendisinde bir bağımlılık yarattığının farkındaydı. Ayrıca sosyal medyada zaman harcamak yerine faydalı daha…

  • Sorular ve Bulmacalar

    Kesirleri Sadeleştirmek İçin Yanlış Ancak Bazen işe Yarayan Bir Yöntem

    Verilen bir kesri sadeleştirmek ile ilgili ne bilmeyebiliriz ki demeyin. Aslında genellikle ilköğretim düzeyindeki öğrencilerin yaptığı ve bizim de her seferinde yanlışını düzelterek uyardığımız bir hata vardır. Bu hata iki ya da daha fazla basamaklı kesirlerin sadeleştirilmesi sırasında ortaya çıkar.…

  • Matematik Ne İşe Yarar?

    Seçimin Kazananı Neden Belirlenemez? Condorcet Yani Seçim Paradoksu

    Konu ile ilgili bir önceki yazımızda Arrow’un imkansızlık teoremine bakmıştık. Bu yazıda adaletli bir seçimin neden olamayacağını tartışmıştık. Bu yazıda da ise adil bir seçim üretme çabasını ortaya koyan Condorcet oylama yöntemlerine göz atalım. Sonunda da bizi yeni bir paradoks…

  • Temel Matematikistatistik temel kavramlar

    Temel İstatistik Kavramları: Beklenen Değer, Varyans ve Standart Sapma

    İstatistik bilimiyle bir şekilde karşılaşanlar; bu alanın oldukça sinir bozucu olduğunu, konularının sanki uzaydan inmişçesine karışık geldiğini (nitekim pek de haksız sayılmazlar örnek uzaylar bizim işimiz) ve hiçbir şey anlamadıklarını söylerler. Ana sorun, istatistik öğretiminin en temel kavramdan başlanarak yapılmaması…

  • Temel Matematikolasılık dağılımı

    Temel İstatistik Kavramları: Bilmeniz Gereken Bazı Olasılık Dağılımları

    Olasılık dağılımları, önceden emin olamayacağınız birden fazla sonucu olan süreçleri tanımlamamıza yarar. Bir örnek, bir zarın atılmasıdır. Bildiğiniz gibi 6 olası sonuç vardır. Zar adil olduğu sürece, bunların hepsinin gerçekleşme olasılığı eşittir. Yani 1 atma olasılığınız ile 6 atma olasılığınız…

  • Temel MatematikChernoff Yüzleri

    İstatistiğin Keyifli Karakterleri: Chernoff Yüzleri

    İstatistikler bazen yanıltıcı olabilir. Yani bu, okuduklarınızın, duyduklarınızın illa doğru olması gerekmediği anlamına geliyor. Ortalamalar, ilişkiler, trendler ve grafikler göründükleri gibi olmaz. Ortada bazen gözle görünenden fazla bir şey, çoğu zaman da eksik bir şey vardır. Sayılara meraklı bir kültürde,…

  • Mühendislik ve Teknoloji

    Karar Ağaçları ile İstatistiksel Sınıflandırmaya Bir Bakış

    Karar ağaçları, istatistiksel sınıflandırma ve tahmin etme yöntemi olarak çok sık kullanılan bir metodolojidir. Yapay sinir ağları, kümeleme gibi pek çok sınıflandırma yaklaşımı olmasına rağmen karar ağaçlarının tercih edilme nedeni, kolay yorumlanabilmesi ve daha anlaşılabilir olmasıdır. Özellikle büyük veri kümelerinin…

  • Mühendislik ve Teknoloji

    Karar Ağacı Algoritmaları Nelerdir?

    Bir önceki yazımda istatistiksel sınıflandırmanın ne olduğunu ve bir sınıflandırma yöntemi olan karar ağacı metodolojisi hakkında bilgi vermeyi amaçladım. Bu yazının konusunu ise karar ağacı algoritmaları oluşturmaktadır. Karar ağaçları, farklı yaklaşımlara sahip olan algoritmalarla şekillenir. Bilinen ilk algoritma olan ID3,…

  • Biyoloji ve Coğrafya

    Sivrisinekler Neden Bazı İnsanları Daha Çok Isırır?

    Kabul edelim günümüzde sivrisinek seven bir insan bulmamız oldukça zor. Ancak kimi insanlar için varlıkları fazla da sorun yaratmaz. Çünkü dikkatli gözlemlediyseniz onay verebileceğiniz gibi sivrisinekler bazı insanları diğerlerinden daha fazla sevme eğilimindedir. Yani, kimi insanlar sivrisinekler tarafından hiç ısırılmazken,…

  • Temel MatematikSosyal Medyayı İkiye Ayıran Matematik Sorusu

    Hangi İşlem Sırası Bize Doğru Cevabı Verecek?

    Sosyal medyada tartışmalar sıkça ortaya çıkar. Ancak bu tartışmanın aslında son derece basit bir matematik sorusu hakkında olması komiktir. Tartışmanın temel nedeni kapak görselinde gördüğünüz matematik işlemi. Cevap 1 mi yoksa 16 mı? Her iki cevabın da taraftarları çok ateşli.…

  • Günlük Hayatımızda Matematik

    Arrow’un İmkansızlık Teoremine Göre Adaletli Bir Seçim Yoktur!

    Gelin bu yazımızda seçimleri matematiksel bir bakış açısıyla ele alalım. Ülkemizde ve bir çok ülkede seçim sistemi genellikle en çok oy alan adayın seçilmesi ile sonuçlanır. Peki, uygulanan bu seçim sistemi gerçekten adaletli midir dersiniz? Biz oyumuzu veririz, en çok…

  • Günlük Hayatımızda Matematiktırmanış matematik

    Tırmanış Güç ve Yetenekten Çok Matematik İşidir

    Adrenalin tutkunları tarafından yapılan ve sporcuların genel olarak fiziki bir kondisyona sahip olması gereken aktiviteler bütünü ekstrem sporlar olarak adlandırılır. Ekstrem sporların en keyiflilerinde birisi de tırmanıştır. Pek çok kişinin düşündüğünün aksine tırmanış ve diğer ekstrem sporlar matematik ile yakın…

  • Toplum ve Yaşamagnotoloji

    6 Adımda Agnotoloji Yani Cehalet Yayma Bilimi

    Yunanca bilgisizlik anlamına gelen bir terim olan Agnotoloji hatalı ya da yanıltıcı bilimsel veriler yayarak bilgisizliğe yol açan koşulları araştıran bir bilim dalıdır. 2000’li yıllardan itibaren yaygın olarak kullanılmaya başlanan bu terimi cehalet bilimi ile ilişkilendirerek kavramlaştıran ise Stanford Üniversitesi’nden bilim…

  • Toplum ve Yaşam

    Matematikte İyi İseniz, Para Mutluluğu Satın Almanızı Sağlayabilir

    Matematik öğretmeniniz size matematikte iyi olmanın yetişkinliğiniz için çok önemli olduğunu söylemiştir. Ama muhtemelen daha gençken buna inanmadınız. Yine de birçok araştırma, öğretmeninizin haklı olduğunu gösteriyor. Bir çoğumuz para ile mutluluk olmaz sözünü kabul ederiz. Bu bir çoğumuzun belki de…

  • Psikoloji

    Kumarbaz Yanılgısı Nedir ve Nasıl Önlenir?

    Bir süreden beri görülmeyen rastgele bir olayın gerçekleşme ihtimalinin daha yüksek ya da yeni olmuş bir olayın kısa süre içinde tekrar gerçekleşme ihtimalinin düşük olduğuna inanmaya kumarbaz yanılgısı denir. Bu düşünce tarzı yanlıştır, çünkü geçmişteki olaylar, belirli olayların gelecekte meydana…

  • Eğitim Bilimlericehalet

    Bilgi Çağında Artık Cehalet Yasak

    Bilgi çağında cehalet hiç bir şeyin bahanesi olamaz. Okuma yazma bilen her insan için bilgi birkaç tuş ötede. Artık kütüphaneye, üniversiteye, ansiklopedilere başvurmadan birçok konuda bilgi edinmenin yolları var. O halde “cehalet” hiç bir olumsuzluğun bahanesi değildir. “21. yüzyılın cahilleri, okuma yazma…

  • PsikolojiMutluluk Araştırması: Kim Daha Mutlu

    Kadınlar ve Erkekler Mutluluğu Farklı Biçimde Algılıyorlar

    Kadınlar mı yoksa erkekler mi daha mutlu sorusu tabii ki son derece yüzeysel, sınırlayıcı ve şartlandırıcı bir soru. Araştırmalar da bunun karmaşık bir soru olduğunu; erkeklerin veya kadınların daha mutlu olup olmadıklarını sormanın gerçekten yararlı olmadığını gösteriyor. Çünkü, mutluluğun kadınlar…

  • Felsefekendini inşa etmek

    Gelişim Kişinin Kendini Yeniden İnşa Etmesi İle Mümkündür

    Var olmak, en eski çağlardan bu yana insan zihnini kurcalayan en önemli kavram olmuştur. Varlık neyle açıklanabilir ya da varlığı gösteren en önemli kanıt nedir? İnsanın kendini var etmesi bir bakıma varlığını gösterebilmesi nasıl mümkün olabilir? Elbette bu sorulara birçok…