Mühendislik ve Teknoloji

Telefon ve Hesap Makinesinin Tuş Dizilimleri Neden Birbirinden Farklıdır?

Belki dikkat etmemiş olabilirsiniz. Telefon üzerindeki rakamlar yukarıdan aşağıya 1’den 9’a doğru sıralıdır. Ancak hesap makinelerindeki tuş dizilimi daha farklıdır. Rakamlar aşağıdan yukarıya doğru artar. Peki ama bu fark neden var? Bu sorunun cevabı, hesap makinelerinin ilk üretildiği zamanda yatıyor. Ancak biz insanlar teoriler üretmeyi severiz. Sık duyduğumuz bir teoriye önce göz atalım.

Teori: Telefon Şirketleri Tuşlara Basma Hızımızı Yavaşlatmak İstemiştir.

Tuşlu telefonlar 1950’lerin sonunda tasarlandı. Bu esnada zaten hesap makinaları kullanılıyordu. Bu makinalarda ise en üst sırada 7, 8 ve 9 biçiminde bir düzen vardı. ( Bunun nedenini birazdan aktaracağız) . Veri girişi uzmanları ve hesap makinelerini oldukça düzenli olarak kullanan kişilerdi. Ve bu kişiler gerçekten hızlı bir biçimde hesap makinesini kullanabiliyorlardı.

Numaralara hızlı bir şekilde basmak veri girişinde avantaj sağlasa da bu tuşlu telefonlar için aslında bir sorundu. Çünkü operatörlerin bu kadar hızlı çevrilen bir numarayı iletecek kadar hızlı sinyaller alma kapasiteleri yoktu. Sonunda telefon tasarımcıları, düzeni tersine çevirerek bizi yavaşlatmaya karar verdi. Tuşların yeri değiştirilirse insanlar yavaşlayacak ve sinyaller operatöre olması gerektiği hızda ulaşacaktı. Bu biçimde sorun ortadan kalktı. Kulağa mantıklı geliyor değil mi? Evet mantıklı ama unutmayın sadece bir teori yani ortada kanıt yok…

İşin Gizemi 9 Sayısında Gizli

İlk hesap makineleri, mekanik nedenlerden dolayı 9 tuşunu üste koymak zorundaydılar.

1960’lı yıllarda kullandığımız hesap makineleri bugün kullandığımız yazar kasalara benziyorlardı. Ve tuşlar 9’dan 0’a doğru sıralanıyorlardı. Böylece 90 ya da 900 yazmak için önce en üste, 10 ya da 100 yazmak için ise en alta basarak, hızlıca işlemleri yapabiliyordunuz. Para birimleri girilirken ve hesap yapılırken en çok kullanılan tuş doğal olarak ‘0’ olduğu için 0’ın parmağın hemen ulaşabileceği, en alta konumlandırılması da bu durumda oldukça mantıklı.

Telefon üzerindeki rakamlar yukarıdan aşağıya doğru ve 1’den 9’a doğru sıralanıyor. Ancak hesap makinelerindeki tuş dizilimi daha farklı; rakamlar aşağıdan yukarıya doğru artıyor. Bu farklılığın cevabı, hesap makinelerinin ilk üretildiği zamanda yatıyor. 

Telefon Tuş Dizilimi İse Alışkanlıklarımızla İlgili

Tuşlu telefonlardan önceyse hepinizin hatırladığı gibi çevirmeli telefonlar vardı. Çevirmeli telefonlarda ilk sırada 1, son sıradaysa 9 rakamı yer alıyordu. Amerika’nın en büyük telefon operatörlerinden AT&T yeni telefon modelini piyasaya sürmeden önce birçok hesap makinesi şirketini arayarak, sıralamanın ne şekilde olması gerektiğini sordu. Ancak hesap makinası şirketleri bu konuda fazla çalışma yapmamışlardı. Bunun üzerine AT&T Bell Labs araştırma merkezinde, kapsamlı bir çalışma başladı. Sonuçta en yukarıda 1, 2, 3 şeklinde bir sıralama yapılmasına bunun kullanımı kolaylaştırdığına karar verildi. 1976 yılından bu yana telefonlarda günümüzdeki tuş dizilimini kullanıyoruz. Hesap makinesinin farklı nümerik dizilimine ise sadece alışkanlıktan dolayı devam ediyoruz.

Göz Atmak İsterseniz

Kaynaklar:

Matematiksel

Sibel Çağlar

Yola Kadıköy Anadolu Lisesi ile başladım. Ardından gelen tesadüfler, zamanında pek de sevmediğim, matematik ile yolumu kesiştirdi. Sonucunda Marmara Üniversitesinde İng. Matematik öğretmenliğinden mezun oldum. Zaman akıp gitti; bu süreçte ben de çeşitli özel eğitim kurumlarında matematik öğretmenliği ve eğitim koordinatörlüğü yaptım. Bu esnada da bol bol matematik ile ilgili serzenişlere şahit oldum. Ne yapmalı diye düşünürken, aklıma bu site fikri geldi. 2015 yılında matematiksel.org web sitesini kurdum. Amacım bilime ve özelinde matematiğe ilgiliyi arttırmaktı. Matematiğin hayattan kopuk olmadığını kanıtlamaktı. Devamında ekip arkadaşlarının da dahil olması ile kocaman bir aile olduk. Yolumuz uzun ama kesinlikle çok keyifli.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

Başa dön tuşu