İşte tanıdık bir senaryo: Yarın matematik sınavın var ve bunun için çalışman gerektiğini biliyorsun. Ama ne yazık ki sen de birçok öğrenci gibi düzenli çalışma tavsiyelerini dikkate almadın. Bu nedenle üzerinde yoğun bir baskı var. Belki de biraz gayret ederek beynine mümkün olan tüm bilgileri sıkıştırmayı denemelisin. Peki, sınava son gün çalışmak gerçekten işe yarar mı?
Sınava Son Gün Çalışmak Hiç mi İşe Yaramaz?
Sınavı geçmek için son gece yoğun şekilde çalışmak, yani “son dakika çalışması”, hiç çalışmamaktan daha iyidir. Bu sayede sınav kâğıdına daha fazla şey yazabilirsiniz. Ancak bu yöntem, bilgiyi gerçekten öğrenmenizi sağlamaz. Büyük ihtimalle, ezberlediğiniz bilgilerin çoğunu bir hafta içinde unutursunuz.
Öğretmenin verdiği çalışma kâğıtları ve derste çözdüğü örnekler, sınavda karşınıza ne çıkabileceğine dair zaten bir fikir verir. Ayrıca çoğu ders kitabında konu özetleri de bulunur. Sosyal medyaya ve internete kısa bir mola verip son gece bu özetleri, öğretmenin sorması muhtemel soru tipleriyle birleştirerek çalışabilirsiniz.
Ancak öğretmen sınavda yorum yapmanızı gerektiren bir soru sorarsa ya da alıştığınız soru tipinin dışına çıkarsa zorlanabilirsiniz. Çünkü birçok öğrencinin alışkanlık hâline getirdiği son gün çalışması, uzun vadeli ve kalıcı bir öğrenme sağlamaz.
Son Dakika Çalışması Kalıcı Öğrenme Sağlamaz
Araştırmalar, insanların bilgileri hatırlama becerilerini olduğundan fazla gördüğünü gösteriyor. Aynı zamanda, bilgiyi aktif şekilde öğrenmenin ve tekrar etmenin önemini de hafife alıyoruz.
Öğrenciler bazen “Not almama gerek yok, hafızam iyi” diye düşünebilir. Fakat bu doğru değildir. O an hatırladığımız bir şeyi ileride de aynı kolaylıkla hatırlayacağımızı sanırız. Oysa bilgiler zamanla unutulur. Bir bilgiyi ihtiyaç duyduğumuz anda hatırlayabilmek için onu öğrenmek, tekrar etmek ve kullanmak gerekir.
Son dakika çalışması, beyninizi kısa sürede tıka basa doldurmaya benzer. Bilgi bir süre zihninizde kalabilir, ama kısa zaman sonra çoğu kaybolur. Bu yüzden yarınki sınav için biraz işe yarasa da uzun vadede etkili bir öğrenme yöntemi değildir.
Eğer çok kaygılıysanız, saatlerce çalışmaya devam etmek yerine bir noktada kitapları kapatmak daha iyi olur. Çünkü yoğun stres, çalışma belleğini zorlar. Bu da zihinsel yorgunluğa ve bunalmış hissetmeye yol açar.
Gece geç saatlere kadar çalışmak, çok fazla kafein almak ve ardından yorgun bir zihinle uyumaya çalışmak sınav performansınızı olumsuz etkileyecektir. Bazen yapılacak en iyi şey, biraz dinlenmek ve iyi uyumaktır.
Son Dakika Çalışmasından Daha Etkili Dört Yöntem
İyi çalışma alışkanlıkları edinmek için hiçbir zaman geç değildir. Aşağıdaki yöntemler hem sınav başarınızı artırabilir hem de sınav kaygınızı azaltabilir.
1. Planlı ve düzenli olun
Son dakika çalışmasının en büyük nedenlerinden biri zamanı iyi yönetememektir. Çalışmak için uygun zamanları önceden belirlemek ve bu zamanları gerçekten ders çalışmaya ayırmak önemlidir.
Ders notlarınızı ve materyallerinizi düzenli tutmak da işinizi kolaylaştırır. İster dijital ister kâğıt üzerinde olsun, düzenli bir çalışma dosyası oluşturabilirsiniz. Böylece ihtiyaç duyduğunuz bilgilere hızlıca ulaşır ve çalışırken zaman kaybetmezsiniz.
2. Not alın, notlarınızı düzenleyin ve tekrar edin
Not almak öğrenmenin önemli bir parçasıdır. Ancak sadece yazmak yetmez. Notlarınızı anlamaya çalışmalı, düzenlemeli, üzerinde düşünmeli ve gerektiğinde yeniden yazmalısınız. Aktif not alma, bilginin kısa süreli hafızadan uzun süreli hafızaya geçmesine yardımcı olur. Bu da bilgiyi sınavda daha kolay hatırlamanızı sağlar.
3. Konuyla sürekli etkileşimde kalın
Bir bilgiyi öğrendikten sonra onunla tekrar tekrar karşılaşmak, unutmayı azaltır. Bilgiyi okumak, yazmak, tartışmak ya da anlatmak öğrenmeyi güçlendirir.
En etkili yöntemlerden biri, çalışmayı zamana yaymaktır. Örneğin, bir konuyu tek seferde saatlerce çalışmak yerine farklı günlerde kısa tekrarlar yapmak daha verimlidir. Bu yöntem, bilginin zihinde daha kalıcı olmasını sağlar.
Ayrıca sürekli aynı konuya yoğunlaşmak yerine farklı konuları karıştırarak çalışmak da öğrenmeyi destekler. Sporcuların ve müzisyenlerin farklı becerileri dönüşümlü olarak çalışması gibi, öğrenciler de farklı konuları belli aralıklarla tekrar etmelidir.
4. Kendinizi test edin
Ders çalışmanın en etkili yollarından biri, kendinize sorular sormaktır. Sadece notları okumak yerine, öğrendiklerinizi hatırlamaya çalışın. Bu yöntem, bilginin gerçekten öğrenilip öğrenilmediğini gösterir.
Kendinizi test etmek için kısa sorular hazırlayabilir, bilgi kartları kullanabilir ya da önemli kavramları kendi cümlelerinizle açıklamaya çalışabilirsiniz.
Hafıza teknikleri de işe yarayabilir. Örneğin, bilgileri hatırlamayı kolaylaştıran kısa cümleler, kısaltmalar veya çağrışımlar kullanabilirsiniz.
Yarınki Sınav İçin Ne Yapmalı?
Amacınız sadece yarınki sınava kadar bilgileri akılda tutmaksa, kısa bir tekrar faydalı olabilir. Ancak çok kaygılı ve yorgunsanız, beyniniz yeni bilgileri verimli şekilde alamayabilir.
Bu durumda sağlıklı bir yemek yemek, erken uyumak ve iyi dinlenmek daha doğru olacaktır. Sabah uyandığınızda birkaç derin nefes alın. Kendinize elinizden geleni yapacağınızı hatırlatın. Sonuç ne olursa olsun, sınav birkaç saat içinde bitecek.
Bir sonraki sınavda ise son geceye kalmadan, konularla düzenli olarak ilgilenmeye çalışın. Bilgiyi sık sık tekrar etmek ve aktif şekilde kullanmak, onu uzun süre hafızada tutmanın en iyi yoludur.
Kaynaklar ve ileri okumalar:
- Revising for exams – why cramming the night before rarely works. Yayınlanma tarihi: 27 Ekim 2016. Kaynak site: The Conversation. Bağlantı: https://doi.org/10.64628/AA.cgyhahre4
- Murre JM, Dros J. Replication and Analysis of Ebbinghaus’ Forgetting Curve. PLoS One. 2015 Jul 6;10(7):e0120644. doi: 10.1371/journal.pone.0120644. PMID: 26148023; PMCID: PMC4492928.
Size Bir Mesajımız Var!
Matematiksel, matematiğe karşı duyulan önyargıyı azaltmak ve ilgiyi arttırmak amacıyla kurulmuş bir platformdur. Sitemizde, öncelikli olarak matematik ile ilgili yazılar yer almaktadır. Ancak bilimin bütünsel yapısı itibari ile diğer bilim dalları ile ilgili konular da ilerleyen yıllarda sitemize dahil edilmiştir. Bu sitenin tek kazancı sizlere göstermek zorunda kaldığımız reklamlardır. Yüksek okunurluk düzeyine sahip bir web sitesi barındırmak ne yazık ki günümüzde oldukça masraflıdır. Bu konuda bizi anlayacağınızı umuyoruz. Ayrıca yazımızı paylaşarak da büyümemize destek olabilirsiniz. Matematik ile kalalım, bilim ile kalalım.
Matematiksel
Yayınlarınız hakkında bilgi almak istiyorum.