Kimya

Tuzun Antibakteriyel Özelliği Nereden Geliyor?

Aşırı tüketildiğinde zarar vermeye başlıyor olsa da tuz aslında vücut kimyamızın yaşamsal ögelerinden biri. Ve aynı zamanda bazı bakteri türlerini öldürme gücüne de sahip. Bunu, suyu emme özelliğine ve osmoza borçluyuz.

Dünya üzerinde bir trilyondan fazla mikrop türü olduğu tahmin ediliyor ve bu türlerin büyük çoğunluğunun bakteri olduğu düşünülüyor. Neyse ki bu bakteri türlerinin çoğu insan için zararlı değil ve hastalığa neden olmuyor. Bakterilerin sadece yüzde 1’inin hastalığa neden olduğu kabul ediliyor. Anlaşılır bir şekilde, çoğu insan bakteriyel enfeksiyondan kaçınmak ister. Zararlı bakterileri önlemenin ve öldürmenin en yaygın yolları antibiyotikler ve elbette hijyen. Ancak pek çok kişi tuzun da suyu emici özelliğinden dolayı bakterilerin bir çoğu yok edici özelliği olduğunu bilmiyor.

Osmozu Anlamak

Tuzun bakterileri nasıl öldürdüğünü anlamadan önce, ozmozun ne olduğunu anlamanız gerekir. Suyun yarı geçirgen bir zar aracılığıyla az yoğunluklu ortamdan çok yoğun ortama geçmesine osmoz denir. Bu, doğanın denge mekanizmalarından biridir. Az yoğun ortam çok su içerir. Çok yoğun ortamdaysa daha az su bulunur. Su, daha fazla miktarda olduğu yerden diğer tarafa geçer ve durum dengelenir.

Tuz Bakterileri Nasıl Öldürür?

Yüksek tuz konsantrasyonlarının bakterileri öldürmesine neden olan bu ozmoz sürecidir. Bakteri hücresinin dışında yüksek tuz konsantrasyonları olduğunda, bakteri içindeki su dengeye ulaşmak ve tuz konsantrasyonunu eşitlemek için hücre dışına yayılır. Bakteri hücreleri sularının tamamını bu şekilde kaybettiğinde:

  • Hücreyi kurutur
  •  Hücre yapısının kaybolmasına neden olur
  •  Enzim ve protein arızası ortaya çıkar
  •  Sonunda hücre ölümü gerçekleşir.

Basitçe söylemek gerekirse: Tuz, bakterideki tüm suyu emer ve bu da hücre ölümüne yol açar. Bununla birlikte, bazı bakteriler tuzlu koşullara toleranslıdır. Bu tür bakterilere halotolerant denir. Örneğin gıda zehirlenmesine sebep olabilen stafilokoklar denilen bakteri türleri hem tuza hem de kaynama ısısına dayanaklıdır. Bu patojenlerin tuza karşı geliştirdikleri bir alarm sistemleri vardır ve su kaybı yaşamamak için
özel moleküller kullanırlar.

Tuzun Antibakteriyel Özelliğinden Nasıl Faydalanabiliriz?

Tuzun antibakteriyel özelliği bulunsa da, enfeksiyonunuz olduğunda elbette sadece tuza güvenmemelisiniz. Ancak önleyici tedbir olarak tuz kullanmanızı önerebiliriz.

Denenebilecek Öneriler

  • Tuzlu su ile gargara. Ağzınızı tuzlu suyla durulamak zararlı bakterileri öldürmeye yardımcı olabilir. Tuzlu su ile gargara yapmanın faydaları arasında, yukarıda anlatıldığı gibi ozmozun bir sonucu olarak bakterileri doğrudan öldürmek ve ağzınızdaki pH’ı geçici olarak artırmak yer alır. Bu, çoğu oral bakterinin yaşayamayacağı alkali bir ortam yaratır. Bunun için 1/2 çay kaşığı tuzu bir bardak ılık suda karıştırın. Yutmadan, bu solüsyon ile 30 saniye gargara yapınız.
  • Kesme tahtalarının ve tezgahların yıkanması. Bu yüzeylerdeki bakterileri öldürmek ve gelecektekileri önlemek için, kesme tahtaları ve tezgahlar gibi bakterilere eğilimli yüzeylere doğrudan tuz sürebilirsiniz.
  • Yemek Hazırlarken Tuzla kürleme ve salamura yaygın yöntemlerdir. Yemeğinizi hazırlarken 1’e 5 oranında tuzlu su çözeltisi hazırlarsanız daha sonra sebzeleri ve etleri bu suda bekletirseniz hem bakteri üremesini önler hem de halihazırda yiyecekte bulunan bakterilerin çoğunu öldürebilirsiniz.

Göz atmak isterseniz

Kaynaklar:

Matematiksel

Sibel Çağlar

7 yıl Kadıköy Anadolu Lisesinin devamında lisans eğitimimi Marmara Üniversitesi İng. Matematik öğretmenliği üzerine tamamladım. Devamında 20 yıl çeşitli özel eğitim kurumlarında matematik öğretmenliği ve eğitim koordinatörlüğü yaptım. 2015 yılında matematiksel.org web sitesini kurdum. Amacım bilime ilgiyi arttırmak, bilimin özellikle matematiğin zihin açıcı yönünü açığa koymaktı. Yolumuz daha uzun ve zorlu ancak en azından deniyoruz.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.