ZİHİN AÇAN YAZILAR

Aphantasia: Hayal Kuramama Durumu

Zihnimizin şimdi ve burada olgusundan uzaklaşıp başıboş dolaştığı zamanlar hayal kurmak olarak isimlendirilir. Ancak bazı insanlar ne kadar uğraşsa da hayal kuramaz. Aphantasia diye bilinen bu özelliğe sahip kişiler zihinlerinde bir görüntü, bir imaj canlandırmakta güçlük çekerler.

Bu sendromun farklı şekillerde yaşandığı vakalar var. Kimi hastalar geçmişi görsel olarak canlandıramazken, kimileri de yüzleri hatırlayamıyor. Bu kişiler her şeyi hatırladıklarını fakat görüntüleri hayal edemediklerini belirtiyorlar.

İlk kez tıbbi bir terim olarak 1880’de ortaya atılan ancak 2010 yılına kadar resmi olarak isimlendirilmeyen aphantasia, Exeter Üniversitesi Tıp Fakültesi’nden bilişsel nörolog Adam Zeman’ın çalışmalarıyla literatüre girdi.

Aphantasia’ya neyin sebep olduğu kesin olmasa da, sebebi olarak beynin görselleştirme işlemini gerçekleştirebilmesi için birbirine bağlanan kısımların, aralarındaki bağlantının zarar görmüş olması düşünülüyor.

Aphantasia

Aphantasia Belirtileri

1. Aphantasia, zihin gözünün kör olması gibidir.

Aphantasia’lı birçok kişi, duymadığı sürece hiçbir müziği veya şarkıyı hayalinde canlandıramıyor, deneyimledikleri şeyleri görsel, ses, duygu veya tat olarak hatırlayamıyor.

2. Hafıza sorunları yaşanabilir

İnsan hafızası ağırlıklı görsel hafızaya dayanır. Örneğin yön bulma, yüzleri anımsama gibi durumlar görsel hafıza ile alakalı durumlardır. Bu nedenle aphantasia’lı olan kişiler hafıza konusunda sorunlar yaşayabilir.

3. Hayal gücü olmadan yalan söylemek zor olabilir

Amerikalı yazar Mark Twain, “Gerçeği söylediğiniz zaman, hiçbir şeyi hatırlamak zorunda kalmazsınız” der. Bunun tam tersini de düşünmek mümkün. Eğer hiçbir şey hatırlamıyorsanız, doğruyu söylemek zorundasınızdır.

Peki aphantasia’lı bir kişi, gerçek olmayan hiçbir şey görmüyor mu? Görüyor, en önemlisi de rüyalar. Ancak onlar gerçek olmayan, hayali olarak gördükleri tek şey rüyalar olduğu için bunun gerçek mi değil mi olduğunu algılamakta zorlanabiliyorlar.

4. Bir aphantasia’lı için en kötüsünü düşünmek neredeyse imkanız

Birçok aphantasia’lı gelecekte yaşanabilecek olumlu veya olumsuz hiçbir şeyi gözünde canlandıramadığı ve hissedemediği için birçoğumuzun başına gelen sıradan olaylar onlar için katlanılması çok daha zor tecrübelere dönüşebiliyor.

5. Aynı şeyden her seferinde aynı keyfi almak mümkün

Aphantasia’lı olmak, aslında çok da sıkıcı bir şeye dönüşmek zorunda değil. Aynı kitabı, aynı filmi, aynı müziği sıkılmadan her seferinde aynı keyifle takip etmeleri mümkün olabilir.

Aphantasia’lı bir kişi, travma sonrası sendrom gibi psikolojik sorunlarla da mücadele etmek zorunda kalmıyor çünkü onlar travmanın yarattığı duygusal yıkıntıya tutunup kalmıyor.

Profesör Zeman, bu durumun gerçek olduğunu fakat kesinlikle bir “hastalık” olmadığını belirtiyor. Kendisinin konu üzerindeki çalışmaları halen devam etmekte…

Kaynaklar:

www.sciencealert.com/there-s-a-reason-why-some-people-can-t-see-pictures-in-their-imagination

Matematiksel

Paylaşmak Güzeldir

Sibel Çağlar

Kadıköy Anadolu Lisesi, Marmara Üniversitesi, ardından uzun süre özel sektörde matematik öğretmenliği, eğitim koordinatörlüğü diye uzar gider özgeçmişim… Önemli olan katedilen değil, biriktirdiklerimiz ve aktarabildiklerimizdir bizden sonra gelenlere... Eğitim sisteminin içinde bulunduğu çıkmazı yıllarca iliklerimde hissettikten sonra, peki ama ne yapabilirim düşüncesiyle bu web sitesini kurmaya karar verdim. Amacım bilime ilgiyi arttırmak, bilimin özellikle matematiğin zihin açıcı yönünü açığa koymaktı. Yolumuz daha uzun ve zorlu ancak en azından deniyoruz.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Kapalı