Temari Topları: Matematik ve Sanatın Karışımı

Temari topları Çin’de ortaya çıkmış olan M.S. 7. yüzyılda, asıl ününü kazandığı Japonya’ya da sıçramış olan bir sanat uğraşısı olarak tanımlanabilir. Özenle ve güzellikle dekore edilmiş küreler olan temariler Çin’de sıklıkla, o dönemde eğlenceli ve arkadaş canlısı mitolojik hayvanlar olarak görülen aslan figürü ile birlikte kullanılmaktaydı.

Temari Topları

Çin’de temari topları ile bağlantılı zengin bir gelenek kültürü söz konusu. Bu bakımdan şeytanları def etmek amacıyla gerçekleştirilen “aslanları kullanma” (exercising the lions) ritüelinden bahsetmek gerekir. Bu aktivite sırasında, Güneş’i temsil etmek üzere bir temari topu kullanılır. Hatta efsanelerden birinde mitolojik aslan, süt sağlayıcı olarak da görülmektedir. Buna göre toplar özenle hazırlanıp tepelere bırakılır ve bu mitolojik aslanların söz konusu topları bulup içine süt bırakması beklenir.

Japonya’da ise temari topları başta birer oyuncak olarak görülüyordu (Japonca’da “temari” el topu anlamına geliyor) ve yalnızca asil kişiler tarafından oynanıyordu.

İlk ortaya çıktığında toplar, eski kimonolardan kalan malzeme ile yapılıyor ve ipek iplikler kullanılarak birbirlerine dikiliyordu. Fakat zamanla, bu dikişler dekoratif bir öge haline geldi ve toplar da birer sanat eserine evrildi.

Temari topları yaygınlaştıkça müziksel unsurlar da oyunun bir parçası haline geldi. Bununla birlikte topların üzerindeki desenler başta sadece doğal örüntüler iken karışık ve iç içe geçen birçok farklı geometrik şekli (üçgenler, çemberler, vs.) barındıran matematiksel tasarımlara dönüştü.

Günümüzde Temari topları hala ince kağıt şeritlerle oluşturulan karmaşık geometrik desenler sergiliyor. İğneler vasıtasıyla nakışlar küresel bir yüzeye işlenebiliyor ve sonuçta aşağıdakine benzer güzellikte görüntüler ortaya çıkıyor:

 

Bir Temari zanaatkarı olmak ise geçmişten beri zor ve meşakkatli bir süreç (bunun için belli bir eğitimden ve çeşitli testlerden geçmek gerekiyor) ama tabi ki evde kendi kendine bunu bir hobi olarak icra edenler var. Bu çeşitliliğin sonucu olarak da günümüzde üretilen Temari toplarında kullanılan farklı malzemeler ve boyalar göze çarpıyor.

Temariler aynı zamanda, sadakat ve arkadaşlığı sembolize eden hediyeler olarak da rağbet görüyor ve bunların yalnızca gerçekten önemli olarak görülen yakınlara hediye edilmesi gerekliliğinden bahsediliyor. Eğer siz de başkası tarafından böyle güzel bir hediyeye layık görüldüyseniz, ne mutlu size.

Deniz Karagöz

Kaynak: https://sciences.today/21321/temari-balls-mixing-mathematics-with-beautiful 

Matematiksel

Yazıyı Hazırlayan: Deniz Karagöz

Hukuk eğitimi almış olmama rağmen matematik her zaman ilgimi çeken bir bilim olmuştur. Matematiksel.org bana bu ilgimi üretkenliğe çevirme şansı veren kaliteli bir ortam. Bu yüzden gerek çevirilerim gerekse yazılarımla katkıda bulunabilmek benim için oldukça anlamlı. Aynı zamanda buradan beslenerek öğrenmeye de devam ediyorum.

İyi okumalar

Bunlara da Göz Atın

Matematikçi Şairler Algoritması – Turgut Uyar

“nedir sonsuzdan bir önceki sayının adı diyelim sonsuz eksi bir sonsuz eksi bir hayatın adıdır …

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

ga('send', 'pageview');