
Aşık olduğumuzda kalbimizin hızlandığını, heyecanlandığımızda midemizde kelebekler uçuştuğunu ya da sevdiğimiz birini gördüğümüzde içimizin ısındığını söyleriz. Bunlar yalnızca konuşma biçimleri değildir. Duygularımızı gerçekten de bedenimizin farklı bölgelerinde hissederiz.
Üstelik bu durum yalnızca romantik aşk için geçerli değildir. Çocuğumuza, arkadaşımıza, evcil hayvanımıza, doğaya ya da kendimize duyduğumuz sevgi de bedensel bir deneyime dönüşebilir. Peki farklı sevgi biçimleri vücudumuzun aynı bölgelerinde mi hissedilir?
Aalto Üniversitesi’nden araştırmacılar bu sorunun peşine düştü ve romantik aşktan doğa sevgisine kadar 27 farklı sevgi biçiminin bedensel haritasını çıkardı. Sonuçlar, bazı sevgi biçimlerinin neredeyse bütün bedene yayıldığını, bazılarının ise çok daha sınırlı bölgelerde hissedildiğini gösterdi.
Duyguları Neden Bedenimizde Hissederiz?
Bir duyguyu yaşadığımızda yalnızca düşüncelerimiz değişmez. Kalp atışlarımız hızlanabilir, solunumumuz değişebilir, kaslarımız gerilebilir ya da gevşeyebilir. Ayrıca beynimiz de bedenimizden sürekli bilgi alır. Bunun sonucunda korku, öfke, mutluluk ya da aşk gibi deneyimler zihinsel oldukları kadar bedensel bir nitelik de kazanır.
Bu konuda önemli çalışmalardan biri 2013 yılında Aalto Üniversitesi’nden Lauri Nummenmaa ve meslektaşları tarafından yapıldı. Araştırmacılar yüzlerce katılımcıdan mutluluk, korku, öfke, üzüntü ve aşk gibi duyguları bedenlerinin hangi bölgelerinde hissettiklerini göstermelerini istedi.
Katılımcılar, kendilerine verilen insan siluetleri üzerinde duyumlarının arttığı ya da azaldığı bölgeleri işaretledi. Ortaya çıkan haritalar, farklı duyguların farklı bedensel örüntülerle ilişkilendirildiğini gösterdi. Örneğin mutluluk neredeyse bütün bedene yayılırken, üzüntü daha çok göğüs ve baş bölgesinde yoğunlaşıyordu.

Aşk ise özellikle baş, göğüs ve karın çevresinde güçlü biçimde hissediliyordu. Ancak bu çalışma aşkı tek bir duygu olarak ele almıştı. Oysa sevgi yalnızca romantik ilişkilerden ibaret değil.
27 Farklı Sevgi Biçiminin Haritası Çıkarıldı
Pärttyli Rinne ve meslektaşları 2023 yılında yayımladıkları araştırmada bu kez sevginin farklı biçimlerini ele aldı.. Araştırmacılar romantik aşk, cinsel aşk, ebeveyn sevgisi, arkadaş sevgisi, kişinin kendisine duyduğu sevgi, doğa sevgisi, yabancılara duyulan sevgi ve Tanrı sevgisi gibi 27 farklı sevgi biçimini inceledi.
Araştırmacılar katılımcılara insan siluetleri verdi ve her sevgi biçimini bedenlerinin hangi bölgelerinde hissettiklerini işaretlemelerini istedi. Ardından bu sevgileri bedensel ve zihinsel yoğunluk, hoşluk ve dokunmayla ilişkileri açısından karşılaştırdı.
Sonuçlarda ortak bir özellik dikkat çekti: Katılımcılar bütün sevgi biçimlerini baş bölgesinde güçlü biçimde hissetti. Başın altında ise haritalar birbirinden ayrılmaya başladı.

Romantik ve cinsel aşk bedenin en geniş bölümüne yayılan sevgi biçimleri arasındaydı. Katılımcılar bu sevgileri baş ve göğüs bölgesinden karına, kollara ve bacaklara kadar uzanan geniş bir alanda hissetti. Çocuklarına duydukları sevgi ve yakın arkadaş sevgisi de benzer biçimde geniş alanlara yayıldı.
Yabancılara ya da daha soyut kavramlara yönelen sevgiler ise daha sınırlı alanlarda toplandı. Doğa sevgisi, kişilerarası olmayan sevgi biçimleri arasında özellikle güçlü bir bedensel deneyim oluşturdu.
Araştırmacılar bedensel ve zihinsel yoğunluk arasında da belirgin bir ilişki buldu. Katılımcılar bedenlerinde daha güçlü hissettikleri sevgi biçimlerini zihinsel olarak da daha yoğun ve daha hoş değerlendirdi. Ayrıca bu sevgi biçimlerini dokunmayla daha güçlü biçimde ilişkilendirdi.
Bu Haritalar Gerçekte Neyi Gösteriyor?
Burada önemli bir ayrımı gözden kaçırmamak gerekiyor. Araştırmacılar katılımcıların kan akışını, sinir etkinliğini ya da hormon düzeylerini ölçmedi. Bunun yerine katılımcılar, farklı sevgi biçimlerini bedenlerinin hangi bölgelerinde hissettiklerini kendileri işaretledi.
Bu yüzden haritada göğüs bölgesinin parlak görünmesi, bilim insanlarının burada bir “aşk merkezi” bulduğu anlamına gelmiyor. Haritalar, insanların farklı sevgi biçimlerini bedenlerinde nasıl deneyimlediklerini gösteriyor.
Katılımcı grubunun yapısı da sonuçları yorumlarken dikkat gerektiriyor. Araştırmaya katılanların büyük bölümünü genç ve yüksek eğitimli kadınlar oluşturuyordu. Oysa kültür, yaş, inançlar ve yaşam deneyimleri insanların sevgiyi nasıl algıladığını değiştirebilir. Çalışma yine de açık bir örüntü ortaya koyuyor: Sevginin bedendeki haritası, onu kime ya da neye yönelttiğimize göre değişiyor.
Okuma Önerisi: Korku Beynimizde Doğuyorsa, Neden Kalbimiz Çılgınca Atıyor?
Kaynaklar ve ileri okumalar
- Rinne, Pärttyli & Tavast, Mikke & Glerean, Enrico & Sams, Mikko. (2022). Body Maps of Loves. 10.31234/osf.io/p5mbg.
- Mapping Love: Study Charts How Love Feels in Our Bodies. Yayınlanma tarihi: 19 temmuz 2023. Bağlantı: Mapping Love: Study Charts How Love Feels in Our Bodies
- Nummenmaa, Lauri & Hari, Riitta & Hietanen, Jari & Glerean, Enrico. (2018). Maps of subjective feelings. Proceedings of the National Academy of Sciences. 115. 201807390. 10.1073/pnas.1807390115.
Matematiksel






