Eğitim Bilimleri

Diskalkuli Yani Matematik Öğrenme Bozukluğu Nedir?

Matematik dersinde ilkokuldan beri hep başarısız mısınız? Sorun bir türlü rayına oturmayan eğitim sistemi mi yoksa yeterince zeki olmamak mı? Cevap bunların hiçbiri olmayabilir. Belki de bu durumun sebebi “Diskalkuli” yani matematik öğrenme bozukluğudur. Toplumumuzda önceden beri yer etmiş olan anlayışa göre matematik yapamamak, matematikten anlamamak zekâ geriliğiyle ilişkilendirilir ama diskalkulik bireyler için durum hiç de öyle değildir. Diskalkuli olan insanlar matematiğin birçok düzeyi ile ilgili sorunlar yaşarlar. Temel matematik problemlerini ve soyut matematiği uygulamakta zorlanabilirler.

Diskalkuli belirtileri kişiden kişiye değişebilir, farklı yaşlarda farklı belirtiler görülebilir. Kimi bireylerde okul öncesi eğitimde kendini gösterirken, kimilerinde üst öğrenimlerinde ortaya çıkması mümkündür. Her şeyden önce öğrenme güçlüklerinin bir türü olan diskalkuliye sahip bireyler ile matematikte zorlanan bireyler arasındaki en büyük fark, birinin yapısal durumdan kaynaklı nedenlerinin olduğudur.

Diskalkuli Nedenleri

Diskalkulinin nedenleri arasında farklı görüşler bulunur. Bir görüşe göre bu durum kalıtımsaldır. Ayrıca biyokimyasal bozukluklar ve merkezi sinir sisteminin hatalı işleyişi nedenler arasında görülmektedir. Bunların dışında duygusal ve sosyal problemlerden de kaynaklanabileceği yönünde görüşler vardır. Sebebi ne olursa olsun diskalkulinin tam bir tedavisi yoktur. Diskalkuli çocukların % 5 inde görülebilmektedir. Bireyde otizm, DEHB veya disleksi varsa, o zaman disalkulisi de olabilir. İlkokul çocuklarında diskalkuli ve diğer gelişimsel bozukluklar arasındaki bağlantılar araştırdığında ve potansiyel olarak diskalkuli tanısı olan çocukların arasında % 81’inin başka bir tanısı daha olduğu tespit edilmiştir.

Diskalkuli Belirtileri

Sayı duygusu, matematik öğrenmenin temelini oluşturan bir grup beceridir. Bazı örnekler miktarlar ve “daha fazla” ve “daha az” gibi kavramları anlamak ve sayıları doğru sırada sıralamakta sıkıntı yaşayabilirler. basamak değerlerini algılamaları zordur ve toplama ile çıkarmayı ya da çarpmayı ve bölmeyi karıştırdıkları gibi basamak değerlerinin yerlerini de karıştırabilirler. Sayıları ters okuyabilirler. Örneğin 32 yerine 23 diyebilirler. 15-6 işlemini yaparken 11 sonucu bulabilirler çünkü altıdan beşi çıkarırlar.
  • Problem çözümü için strateji geliştirememe
  • Zayıf bellek nedeniyle yapılan hesaplama hataları
  • Kesirleri anlamada güçlük yaşama
  • Çarpma, bölme, toplama ve çıkarma işlemlerinde güçlük çekme
  • Analog saatleri okumada zorluk yaşama
  • Sayıları birbiriyle kıyaslayamama; negatif ve pozitif sayıları ayırt edememe
  • İşlemleri parmak kullanarak yapma
  • Zamanla ilgili kavramları anlamada güçlük çekme; gün, ay, yıl vb.
  • Sağ, sol kavramları ve yer, yön belirtmede güçlük çekme

Bu semptomlar diskalkuliyi tanımak için önemli ama sadece bunlardan ibaret olduğunu söyleyemeyiz. Bireyler farklılaştıkça belirtiler de farklılaşabilir.

Diskalkuli Teşhisi Nasıl Yapılır?

Diskalkuliyi belirlemenin tek yolu değerlendirme yapmaktır. Her yaştan bireye diskalkuli değerlendirmesinin yapılması mümkündür. Yetişkinler ve çocuklar için farklı diskalkuli testleri kullanılmaktadır. Bazı testlerde diskalkuli ile birlikte disleksi (okuma güçlüğü) gibi diğer öğrenme güçlükleri de değerlendirilmektedir. Bu testler kişinin yalnızca zayıflıklarını değil, güçlü yanlarını da ortaya çıkarabilmektedir. Bu testler sonucu matematik öğrenme güçlüğü tanısı alan kişiler, kurumlar tarafından çeşitli yardımlar görebilmektedir. Diskalkuli sorunu yaşayan öğrencilerin sınavları özel olarak ayarlanabilmekte, sınavlar için ek süre tanınabilmekte veya sınavlarda hesap makinesi kullanmalarına izin verilebilmektedir. 

Diskalkuli tanısı ürkütücü gelse de bireylerin matematikle ilgili zorluklarının gerçek olduğunu bilmeleri, doğru destekleri almaları okulda, işte ve günlük hayatta gelişmelerine yardımcı olabilir. Bu sorunu yaşayan öğrencilerin çok iyi birer matematikçi olmaları beklenmese de günlük yaşamını idame ettirebilecek ve temel eğitimini tamamlayacak derecede matematik öğrenmeleri verilecek özel eğitimle sağlanabilir. Çocuğunuzda bu tip belirtiler gördüğünüzde notlar alın, okul çağındaysa öğretmeni görüşün. Ne kadar fazla bilgiye sahip olursanız, çocuğa doğru yolda destek sağlamak için o kadar donanımlı olursunuz.

Yararlanılan ve Önerilen Kaynaklar

Matematiksel

Nurgul Kendirlioglu

Selçuk Üniversitesinde Matematik Lisansımı bitirdikten sonra Kocaeli Üniversitesinde Yüksek lisansımı tamamlayıp, Anadolu Üniversitesi Sosyoloji bölümünü bitirdim. Aslında nereli ve nereleri bitirdiğimiz çok da önemli değil... Matematiğe, bilime ve insanlığa dair farkındalık kazandırabilirsek, sanki var olduğumuz dünya daha yaşanılabilir olacak. Zira doğum ve ölüm arasında kalan zamanda, işe gitmek,fatura ödemek, tv izlemekten daha başka şeyler yapmak için dünyada olduğumuzu düşünüyorum.Okumayı, dinlemeyi, izlemeyi, yeni ve insanlığa faydalı güzel şeyleri keşfetmeyi ve paylaşmayı seviyorum... Keyifli okumalar dilerim. :)

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu