Anasayfa » ZİHİN AÇAN YAZILAR » Öldüren Matematik Hataları: Tacoma Narrows Köprüsü

Öldüren Matematik Hataları: Tacoma Narrows Köprüsü

ABD’nin Tacoma eyaletinde bulunan 1940 yılında boğaza inşa edilen Tacoma Narrows köprüsü açıldıktan 4 ay sonra inanılmaz bir şekilde çökene kadar, mükemmel bir mühendislik çalışması olarak nitelendiriliyordu.

Tamamlandığı zamanlarda dünyanın üçüncü büyük açıklıklı asma köprüsü idi. Ancak ayaklar arası açıklık 853 metre olmasına karşın genişliği 11.9 metre kadardı. Bu da onun hafif rüzgarlarda bile salınım hareketi yapmasına neden olmaktaydı.

Köprünün çöküşü mühendislik ve fizik öğrencilerine örnek mahiyetinde gösterilebilecek bir olay olarak ders kitaplarında halen yer almaktadır.

Peki mükemmel bir mühendislik örneği olarak kabul edilen köprüde yapılan hata neydi?

Köprünün yapımında az çelik kullanıldığından dolayı gerçekten ucuza mal edildiğini düşünebilirsiniz. Ancak sorun bu değildi. Eğer inşa ettiğiniz yapı rüzgarın etkisiyle sallanıyorsa ne kadar sağlam yaptığınızın bir önemi yoktur. Bu etkiyi azaltmak için rüzgar delikleri koymanız gerekir. Maalesef Tacoma Narrows köprüsünde rüzgar deliği bulunmuyordu.

07 Kasım 1940, çok da kuvvetli esmeyen rüzgârlı bir günde köprü rezonansa girerek yıkıldı. Oysa ki projesine göre köprünün 140 km/saat rüzgara dayanıklı olması gerekmekteydi. Rüzgârın etkisiyle köprü önce 0.6 Hz frekansla yukarı-aşağı salınım yapmaya başladı. Ardından dönme salınımı başladı. Düzgün esen rüzgâr sonucunda giderek şiddetlenen salınımların frekansı köprünün öz frekansı ile çakıştı, köprü çöktü. Köprü çökme öncesi trafiğe kapatıldığından, köprü üzerindeki arabada bulunan bir köpek dışında, can kaybı olmadı.

Kısacası mühendislik harikası olarak görülen Tacoma Narrows köprüsü rüzgar deliği bulunmadığı için çöktü. Köprünün çöküş anlarını aşağıdaki videodan da izleyebilirsiniz.

Murat Öz

Matematiksel

 

Yazıyı Hazırlayan: Matematiksel

Bu yazı gönüllü yazarlarımız tarafından hazırlanmış veya sitemiz editörleri tarafından belirtilen kaynaktan aslına uygun kalınarak eklenmiştir.

Bunlara da Göz Atın

Öldüren Matematik Hatası : Hyatt Regency Yaya yolu Çöküşü

17 Temmuz 1981’de Amerika Birleşik Devletlerinde bir mühendislik hatası sonucu meydana gelen kazada tam 114 kişi …

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.