Anasayfa » EĞİTİM ÜZERİNE » Uzun Yaşamanın Sırrı Para Değil Eğitim

Uzun Yaşamanın Sırrı Para Değil Eğitim

Gelişmiş ülkelerde yaşam süresi beklentisi daha az gelişmiş ülkelerdekinden genellikle daha uzundur. Bu durumun nedeni ilk başta akla fazla paraya sahip olmanın ömrü uzattığını getirse de, yapılan araştırma gösteriyor ki, yaşam süresi beklentisinde eğitim mali varlıktan çok daha önemli bir etmen.

1975’te ekonomistler ülkelerin zenginliğiyle yaşam süresi beklentilerini karşılaştırdıklarında gördükleri doğrusal ilişkiden yola çıkarak, zenginliğin yaşam süresini uzattığı sonucuna vardı. Sebebi de görünüşe göre barizdi: Yiyeceklerden sağlık hizmetlerine kadar insanların sağlıklı olması için gereken her şey parayla satın alınıyordu.

Ancak ilerleyen yıllarda elde edilen veriler ekonomik gelişmenin her zaman uzun yaşam demek olmadığını gösterdi.

1980’li yıllarda araştırmacılar okuryazarlıktaki artışın yaşam süresi beklentisi üzerinde, zenginliğe göre daha etkili olduğunu fark etti. Herhangi bir ülkedeki daha eğitimli insanlar daha uzun yaşıyordu. Ancak böyle insanlar genellikle aynı zamanda daha varlıklı da olduğu için yaşam süresi beklentisi üzerinde hangi etmenin daha etkili olduğunu saptamak kolay değildi.

Viyana’daki Uygulamalı Sistem Analizi Enstitüsü’nden Wolfgang Lutz ve ekibi 174 ülkeden çeşitli veriler (1970-2010 arası ortalama kişi başı GSYH, yaşam süresi, örgün eğitim süresi) toplayarak bunları analiz etti.

Araştırmacılar tıpkı 1975’teki gibi zenginlik ve uzun yaşam arasında
korelasyon buldu. Ancak uzun yaşam ve örgün eğitim süresi arasındaki korelasyon daha yüksekti ve zenginlikle olan korelasyondan farklı olarak zaman içinde değişmiyordu.

Araştırmacılar her iki etmeni de aynı matematiksel modele koydukları zaman insanların eğitim düzeyinin yaşam süresi beklentilerini belirleyen önemli bir gösterge olduğunu, zenginliğinse çok da anlam taşımadığını gördü.

Lutz’a göre örgün eğitim insanın hayatının erken bir aşamasında gerçekleştiği için söz konusu bu korelasyon bir neden-sonuç ilişkisini yansıtıyor. Lutz daha eğitimli olmanın daha uzun yaşamayı ve daha varlıklı olmayı beraberinde getirdiğini düşünüyor.

İlay Çelik Sezer

Bilim ve Teknik Dergisi Ekim 2018

Paylaşmak Güzeldir

Yazıyı Hazırlayan: Matematiksel

Avatar
Bu yazı gönüllü yazarlarımız tarafından hazırlanmış veya sitemiz editörleri tarafından belirtilen kaynaktan aslına uygun kalınarak eklenmiştir.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.