BİLİŞİM

Origami Teknolojiye Nasıl İlham Veriyor?

3B yazıcılar yokken, hatta onlardan bir hayli zaman önce, dümdüz bir materyalden üç boyutlu bir form yaratmanın orijinal yolu kağıt katlama sanatı origami ile mümkün olabiliyordu.

Anavatanı Çin olan origaminin, doğruluğu kesin olmamakla birlikte, çeşitli kaynaklarda ilk defa MS.105 yılında Ts’ai Lun tarafından yapıldığı iddia ediliyor. Bu kelime Japonca’da katlamak anlamına gelen “Ori” ve kağıt anlamına gelen -aynı zamanda Tanrı ve ruh kelimeleriyle sesteş olan- “Kami” kelimelerinin bir araya gelmesiyle ortaya çıkmış.

Origami 6. yüzyıldan, Budist rahipler kağıdı Çin’den Japonya’ya getirdiğinden beri iki boyutlu nesneleri üçüncü boyutla tanıştırıyor.

Tabii o dönem kağıt son derece pahalı bir materyal olduğundan, bu sanatının ilk örneklerinin dini seremoniler için hazırlandığı görülüyor.

Origami

Modern Dünyada Origami

1950’lere kadar origami şekillerinde çeşitlenme bir durgunluk dönemi yaşadı; ta ki Japon sanatçı Akira Yoshizawa yeni kağıt katlama anlayışıyla can verdiği karmaşık hayvan şekilleriyle yeni nesil sanatçılara, mühendislere ve bilim insanlarına ilham verene kadar.

Yoshizawa’nın öncülüğü origami’ye yeni bir soluk getirdikten sonra, fizik profesörü Robert Lang sanatı bugünkü potansiyeline taşıyan isim oldu.

Hesaba dayalı origami tekniğini geliştiren Lang’ın matematik formülleriyle kağıt katlama sanatını bir araya getirdiği yeni yaklaşımı, günümüz otomobillerinde kullanılan hava yastıklarının geliştirilmesinde kritik rol oynadı.

Origaminin uyumlu mekanik yapısı ve Lang’ın yaptığı gibi başka disiplinler ile bir araya getirilebilmesi, bir sanatın günümüzün gerçek dünya problemlerinin çözülmesini sağlayacak potansiyele ulaşmasını mümkün kıldı.

DNA Origami

DNA moleküllerinin katlanarak nanometre (metrenin milyarda biri) ölçeğinde yapıların inşa edilmesiyse DNA origami olarak adlandırılıyor.

DNA origamiyle herhangi bir yapıyı üretmek için ilk önce bir bilgisayar programı kullanılarak yapının şekli çiziliyor ve CAD (bilgisayar destekli çizim) dosyasına dönüştürülüyor. Daha sonra bu CAD dosyası PERDIX yazılımına girdi olarak veriliyor ve arzu edilen şekli üretecek DNA dizilerini belirlemesi isteniyor. Diziler belirlendikten sonra geriye sadece üretimin yapılması kalıyor.

DNA origamiyle üretilen yapılardan çeşitli amaçlarla bilimsel araştırmalarda yararlanmak mümkün. Örneğin bağışıklık sistemi hücrelerinin vücuda giren yabancı maddeleri nasıl tanıdığı hakkında bugün çok az şey biliniyor.

Gelecekte DNA origamiyle üretilen yapıların üzerindeki belirli konumlara bağışıklık sisteminin tepki vermesine neden olan çeşitli maddeler ekleyerek bu konu hakkında araştırmalar yapmak mümkün olabilir.

Origami uzay araştırmalarında da kritik rol oynuyor. NASA güneş panellerini yalnızca 2,7 metre inceliğe getirerek uzay araçlarına yüklemek ve ihtiyaç duyulduğunda açıldığında 25 metre ebatlara ulaşacak bir hale getirmek için prototipler geliştiriyor.

NASA başlattığı origaBEAMi projesiyle ise herkesi kendi origami BEAM modelini geliştirmeye ve kendisine sunmaya davet ediyor.

Origami yüzyıllardır yaşayan bir sanat ve daha ancak şimdilerde dünyayı değiştirme potansiyelini keşfetmeye başlıyoruz. Katlamanın mühendislikte bunca yeni ufuk açacağı kimin aklına gelirdi?

Okumaya devam edelim: https://www.matematiksel.org/gelecegin-meslegi-origami-muhendisligi/

Kaynak: https://blog.itucekirdek.com/origami-sanati-modern-teknolojiye-nasil-ilham-veriyor/ 

Matematiksel

Sibel Çağlar

Kadıköy Anadolu Lisesi, Marmara Üniversitesi, ardından uzun süre özel sektörde matematik öğretmenliği, eğitim koordinatörlüğü diye uzar gider özgeçmişim… Önemli olan katedilen değil, biriktirdiklerimiz ve aktarabildiklerimizdir bizden sonra gelenlere... Eğitim sisteminin içinde bulunduğu çıkmazı yıllarca iliklerimde hissettikten sonra, peki ama ne yapabilirim düşüncesiyle bu web sitesini kurmaya karar verdim. Amacım bilime ilgiyi arttırmak, bilimin özellikle matematiğin zihin açıcı yönünü açığa koymaktı. Yolumuz daha uzun ve zorlu ancak en azından deniyoruz.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu