Okuma Önerisi: Halkın Bilim Tarihi

Bilim tarihi anlatılarında yetenekleri, zekâları, sıra dışı düşünüş biçimleri, azimli çalışmaları sayesinde bilimsel bir alanda çığır açıcı olarak nitelenen bir gelişmeye imza atan “kahraman” hikâyeleri dinlemeye alışkınız. Bu anlatılar bir yandan öncü sayılan bu bilim kahramanlarının dâhiyane başarılarını gözler önüne sererek pek çok insana ilham kaynağı olurken kimi bilim tarihçilerine göre bir yandan da bilimin ya da daha genel anlamda bilginin kolektif doğasını göz ardı ediyor.

Halkın Bilim Tarihi adlı kitap bilimin doğuşuna ve gelişimine dair bambaşka bir bakış açısı sunuyor okurlarına.

Kitap, bugünkü bilimsel birikimi, bilimsel başarılarıyla ün kazanmış bilim insanlarının yanı sıra (hatta kimi zaman onlardan daha fazla) mesleki ve/veya günlük uğraşlarını kendi hallerinde sürdürürken aktardıkları ve oluşturdukları birikimlerle bilime katkıda bulunan sıradan insanlara borçlu olduğumuzu anlatıyor.

Yazar Clifford D. Conner kitabın birinci bölümünde “halk”, “bilim” ve “tarih” kavramlarının algılayış biçimini açıklayarak kitapla aktarmak istediği bakış açısının bir özetini sunuyor. Yazar temel hedefini “mütevazı insanlardan oluşan adsız kalabalıkların -yani sıradan insanların- bilginin ortaya çıkarılmasına ve yayılmasına, aslında ne kadar çok katkıda bulunduklarını gözler önüne sermek” şeklinde ifade ediyor.

Kitap boyunca da sadece meşhur olmuş bazı bilim insanlarına atfedilen, ancak aslında sıradan insanların aktardığı ve oluşturduğu bilgi birikimine dayanan pek çok bilimsel gelişmenin, keşfin ve buluşun örneğini veriyor.

Conner’a göre “Eski toplumların ‘halk’ bilgeliği ve kültürü, sonraki dönemlerde hemen vazgeçilerek yerini daha kesin bilimsel bilgiye bırakacak türden, düşük nitelikli bir bilgi değildi. Bugün, bilimsel dediğimiz şey tamamen halktan ve zanaattan elde edilen bilgiler ile oluşturulmuştur; bugünkü haline de bu kaynaklardan beslenerek gelmiştir.

Bilim felsefecisi Karl Popper’ın dile getirdiği gibi bilgi, çoğunlukla, daha önceki bilginin değişikliğe uğraması yoluyla ilerlemiştir.

Halkın Bilim Tarihi’nin okurlarına, bilim ve insanlık tarihine yepyeni bir çerçeveden bakma şansı vereceğini, okumaya daha alışkın olduğumuz bilim tarihi anlatıları kadar ilham verici olacağını umuyoruz.

Clifford D. Conner Çeviri: Zeynep Çiftçi Kanburoğlu TÜBİTAK Popüler Bilim Kitapları, Eylül 2012

Matematiksel

Bu yazı gönüllü yazarlarımız tarafından hazırlanmış veya sitemiz editörleri tarafından belirtilen kaynaktan aslına uygun kalınarak eklenmiştir.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

İlgili Makaleler

Başa dön tuşu
Kapalı