YAŞAM

Kuru Yemiş – Beyin Bağlantısı Gerçeği

Birkaç badem yemek gerçekten bilişsel işlevimizi artırır mı?

Demans rahatsızlığı (bellek ve benzeri zihinsel yeteneklerde ortaya çıkan bozukluk, bilişsel aktivite zayıflığı ve geriliği, bunama); insanların hafızalarını, yargılarını ve kimliklerini yok eden acımasız bir hastalıktır.

Ne yazık ki, hiçbir tedavisi yoktur ve son birkaç yıldır yeni demans ilaçları için bir dizi klinik çalışma başarısız olmuştur. Ufukta da herhangi bir etkili tedavi yöntemi geliştirilme çalışmaları görülmemekle birlikte çoğu insanın umudu demansa yakalanmamaktır.

Demans hastalığının ayırt edici özelliklerinden biri de bilişsel kapasitemizdeki düşüştür. Bu düşüşü geriletmek/durdurmak için zihinsel olarak uyarıcı faaliyetler yapmalı (bulmaca çözmek, yeni bir dil öğrenmek), bol miktarda egzersiz yapmalı ve sağlıklı beslenmeliyiz (özellikle doymuş yağlar, rafine karbonhidratlar ve şekerden uzak durmalıyız).

Böylece bilişsel gerilemeyi yavaşlatabilecek bir yaşam tarzı oluşturabiliriz.

Sağlıklı beslenme konusundaki en net öneri geçtiğimiz günlerde İngiliz gazete Daily Mirror’dan geldi. Gazetede yer alan bir habere göre sağlıklı beslenme ve diyet uzmanları demansa karşı “her gün sadece 5-6 adet fındık yemenin beyin fonksiyonunu %60 arttırdığını” iddia ettiler.

İddia doğruysa, hepimiz çuval çuval fındık almak için acele etmeliyiz!

Konuyla ilgili makale, Beslenme Sağlık ve Yaşlanma Dergisi’nde yayınlanan gözlemsel bir çalışmaya dayanmaktadır.

Dokuz yıllık bir süre boyunca Çin’de 55 yaş ve üstü yaklaşık 5000 yetişkinin beslenmesini değerlendiren araştırmacılar insanların yediği fındık sayısı ile yaşadıkları bilişsel gerileme derecesi arasında bir ilişki buldular.

Günde 10 g’dan fazla fındık ve benzeri yağlı tohum tüketenlerin (örneğin yaklaşık 6-7 badem), günde 10 g’dan az tüketenlere kıyasla bilişsel işlevlerinde bir düşüş gösterme olasılığı daha düşük olarak tespit edildi.

Çalışmaya katılan 4822 katılımcının %67’sinin bilişsel yetenekleri iki kez test edildi (sadece %16’sı çalışma boyunca iki kezden fazla test edildi).

Birden fazla bilişsel ölçümün yapıldığı kişilerde bilişsel performans zamanla azaldı. Ancak günde 10 g’dan fazla fındık yiyen insanlarda bu düşüş olasılığının azaldığı belirlendi.

Sonuç olarak, günde 5-6 adet fındık tüketmenin bilişsel performansı koruyabileceğini ve yaşam boyu daha iyi bilişsel yaşlanmaya yol açabileceğini düşünülmektedir.

Çalışmaya katılanlardan elde edilen sonuçlar deneklerin eğitim durumu, genel sağlık durumu, beslenme ve egzersiz gibi yaşam tarzıları gibi bir dizi faktöre göre değişiklik göstermiştir.

Verilerin analizi ile demans ve bu faktörler arasında bir ilişki bulmasına rağmen, ayrıca bilişsel gerileme ve bunama birçok çevresel ve genetik faktörden güçlü bir şekilde de etkilenmektedir.

Bu nedenle belirli bir gıda grubunun tüketiminin demansı önlemek için yeterli olması muhtemel değildir.

Yapılan çalışmanın bilimsel yönden zayıf tarafları da vardır. Bunlardan biri çalışmaya katılanların kuru yemiş tüketimini bir anket aracılığıyla bildirmeleridir.

Anketlerin ne kadar sağlıklı doldurulduğu, katılımcıların cevap verirken ne kadar dikkatli davrandığı ve doğru cevap verdiği tartışmaya açık bir konudur.

Sıralı kontrollü çalışmalar, kuru yemiş yemenin kan akışı üzerinde (beyin dahil) bir etkiye sahip olduğunu göstermesine rağmen, bilişsel işlev üzerindeki etkileri hakkında sonuç çıkarmak için yeterli bilimsel kanıt sunmamaktadır.

Bu noktada söylenebilecek şey, kuru yemiş ve bilişsel zayıflık hakkındaki kanıtların umut verici olduğudur, ancak yine de beslenme önerileri yapmak için henüz erken.

Yani günde sadece 5-6 adet fındık tüketmenin demans riskinizi azaltması pek de olası değildir.

Siz bilişsel aktiviteler yapmayı ihmal etmeyin; bulmaca çözün, yeni bir dil öğrenmeye çalışın, öğrendiğiniz yeni kelimeleri cümle içinde kullanın, bir programlama dili öğrenin vs vs 🙂

Kaynak: https://www.popsci.com/does-eating-nuts-really-boost-brain-function/

Matematiksel

Başa dön tuşu