Bilim Nedir? Bilim İnsanı Kimdir?

Bilim nedir? Bunun birçok kişi tarafından birbirine benzer birçok tanımı, açıklaması yapılmıştır.

  • Bilim bir anlama, açıklama çabasıdır.
  • Bilim, geçerliği kanıtlanmış bilgiler topluluğudur.
  • Bilim nesnel ölçütlerle, yansız olarak elde edilmiş bilgiler bütünüdür.

Bilim, gerçeğe ulaşmak ve gerçeği ortaya çıkarmak ister. Gözlemle başlar; kendimizi, kendi yaptığımız uygulamaları veya çevremizde gerçekleşen durumları gözlemleyerek biz de bu sürece bir yerden de olsa başlayabiliriz. Yalnızca bu şekilde gözlemler yaparak bilim yapmış olur muyuz? Hayır, olmayız. Nedenine Chalmers’ın ifade ettiği şekilde bakalım:

“Bilimsel bilgi doğrulanmış bilgidir. Bilimsel teoriler bir kısım titiz yöntemlerle, gözlem ve deneyle elde edilen deney olgularından çıkarılırlar. Bilim; görebildiğimiz, işitebildiğimiz, dokunabildiğimiz şeyler üzerine inşa edilir. Bilimde şahsi fikirlerin veya tercihlerin ve çarpıtıcı düşüncelerin yeri yoktur. Bilim nesneldir. Bilimsel bilgi, nesnel olarak doğrulandığı için güvenilir bilgidir.” (Chalmers, A., 1997, s. 29).

Her ne kadar sadece gözlem yaparak, araştırarak bilim yapmıyor olsak da bu sürece bir yerden başlamış oluyoruz. Belki sizler bu şekilde bilim yapamayacaksınız ama çocuklarınızı, henüz küçük yaştan bu şekilde davranmaya teşvik edeceksiniz ve bir bilim insanının doğuşuna katkıda bulunacaksınız.

Peki, bilim herkese açık mıdır? Bilimin içinde olmayan bir insandan bilimin kuramlarını bir uzman gibi anlaması beklenemez. O insan yalnızca bilim kuramları sonucunda üretilen teknoloji gibi, çocuk yetiştirme gibi hayatın içine yansıyan bilimsel gelişmeleri kullanabilir. Bu yüzden herhangi bir bilimde uzman olmayan insan; bilimi ulaşılamaz, anlaşılamaz görmemeli ve onun kutsal bir çalışma alanı değil, insan ürünü olan bir çalışma alanı olduğunu bilmelidir. Bilim, gökten inmiş bir olağanüstülük içermez. Bu yüzden uzmanların ulaştığı sonuçlara dayanarak hayata yansıtılabilmiş bilimsel gelişmeleri, uzman olmayan bir insan da hayatında kullanabilir. Yani evet, bilim herkese açıktır.

Bilim insanı olduğunu düşünen biri eğer ki bilimin ne olduğuna, bilimin insan varoluşundaki önemine ve felsefesine dair görüşlerde bulunamıyorsa bu kişi bilim insanı değil, bir teknisyendir. Burada teknisyenleri küçük görmek gibi bir söylem kesinlikle yoktur. Burada bahsettiğimiz bir bilim insanının sadece çalıştığı alanla ilgili teknik bilgilerle değil, aynı zamanda bilimin felsefesiyle de donanmış olması gerektiğidir.

Bir bilim insanının veya bir araştırmacının nasıl bir nitelikte olması gerektiğine dair kitaplardan bilgiler edinebilsek de bunları uygulamaya dökmede ülkece büyük sıkıntılar çekiyoruz. Ülkemiz nitelikli insan gücü, araştırmacı, bilim insanı yetiştirmede yetersiz. Artık bilgiye sahip olmanın yeterli olmadığı bilgi toplumlarının yüzyılı olan 21. yüzyılda bilgiyi üretmede ve kullanmada ne kadar yeterli olduğumuz tartışılır.

Bir bilim insanı ve araştırmacı kalıp bilgi ve becerilerle donatılmamalı. Temel kültür edinmiş; bilimsel bilgi üretme ve tüketme bilgi, beceri ve yeteneğini kazanmış bireyler geliştirilmesi hedeflenmelidir. Çağdaş toplumun yaratıcısı olan nitelikli insan gücü bunu ifade etmektedir. Böyle bir insanı yetiştirmek de bir kişinin kendisini böyle yetiştirmesi de kolay değildir. Zorluğuna rağmen buna mecburuz. Bilim ve eğitimin ortak amaç ve işlevleri kullanılarak okul öncesinden itibaren araştırıcı düşünceyi geliştirmeye başlamalıyız. Bilim ise bu eğitime katkı sağlamalıdır.

Atakan YÜCEL

Kaynakça

Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş., ve Demirel, F. (2014). Bilimsel araştırma yöntemleri. Ankara: Pegem Akademi Yayınları.

Chalmers, A. (1997). Bilim dedikleri: bilimin doğası, statüsü ve yöntemleri üzerine bir değerlendirme. (Hüsamettin Arslan, Çev.). Ankara: Vadi Yayınları.

Karakütük, K. (2002). Öğretim üyesi ve bilim insanı yetiştirme: lisansüstü öğretimin planlanması (2. baskı). Ankara: Anı Yayıncılık.

Matematiksel

Paylaşmak İyidir

Yazıyı Hazırlayan: Atakan YÜCEL

Merhaba! Edirne Keşan Anadolu Öğretmen Lisesi'nden 2014'te, İzmir Dokuz Eylül Üniversitesi İlköğretim Matematik Öğretmenliği bölümünden 2018'de mezun oldum. Şuanda mezun olduğum üniversitenin aynı bölümünde yüksek lisans yapıyorum. Kendimi geliştirebileceğim her alanda geliştirmek için çaba harcıyorum. Bireylerin özgelişimlerinin hiçbir zaman sona ermeyeceğini ve herkesin kendisini geliştirmesi için farklı alanlarda birtakım fırsatları olduğunu düşünüyorum. Fırsatların olmadığı zamanlarda ise gerçekten gelişim isteyen bireylerin, kendilerine fırsatlar yaratabileceğine inanıyorum. İlerlediğim bu özgelişim yolunda birçok çalışma yapmak için çaba sarf ediyorum. Kitaplar okuyor ve yazılar yazıyorum. Alanım olan matematik ile sınırlı kalmayıp, felsefeye ve sanata da vakit ayırıyorum. Bakış açımı genişletmek için farklı ülkelerden, farklı kültürlerden insanlarla tanışıyorum ve bunun için zaman yaratıyorum. Yeni diller öğrenmek için planlar yapıp bunları uygulamaya çalışıyorum. Bireyin özgelişimini gerçekleştirirken alması gereken güç, her zaman kendi içindeydi ve hala da içinde. Bu gücü kullanmaya giden yol, tamamen zihnimizde bitiyor. İyi gelişmeler dilerim!

Bunlara da Göz Atın

Yapılacaklar Listenizi Yazın, Daha Rahat Uyuyun!

Siz de uykuya daha rahat dalmak ve ertesi güne daha zinde uyanmak istiyorsanız, yapmanız gereken …

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

ga('send', 'pageview');