Fizik

Bildiklerimizden Farklı Bir Gürültü: Beyaz Gürültü

Beyaz gürültü diye bir şey duymuş muydunuz? Her ne kadar adı fantastik dizilerden alıntı gibi gelse de gerçekten fizikte böyle bir olgu mevcut. Eğer bilmiyorsanız anlatmaya çalışalım. İnsan kulağı 20Hz ile 20.000Hz arasındaki sesleri algılar. Bu rakamı çok da önemsemeyelim. Köpek kulağı 50 Hz ile 45.000 Hz arasındaki sesleri duyabilmektedir. Her ne kadar incelikli bir duyma potansiyeline sahip olsak da beynimizin sesleri ayırt etme açısından bir sınırı vardır. Örneğin iki kişinin arasında geçen bir konuşmaya dahil olduğunuzu düşünelim. Beyniniz ikisinin de söylediklerini aynı anda takip edemez. Bu durumda dikkat bir kişiden diğerine gider gelir. İki kişi değil de ortamda konuşan kişi sayısı 100 olur ise bu beyin için bir kaos doğuracaktır.

Ya da başka bir örnek verelim. Odada uyamaya çalışırken yan odadan gelen yüksek sesli bir müzik, sizin uykuya dalmanızı imkansız hale getirir. Oysa ki bu sesi bastırmak için açacağınız klimanın sesi size aynı rahatsızlığı vermeyecek, hatta daha kolay uyumanızı sağlayacaktır. Son vereceğimiz örnek de bir çoğumuzun bildiği bir duruma işaret etsin. Zar zor uyutulan küçük bir bebek en ufak bir ses değişiminde hemen uyanır. Oysa ki tüm evi çınlatan elektrik süpürgesinin sesi onu hiç rahatsız etmez ve hatta tam tersi daha da derin uyumasını sağlar..

Beyaz Gürültü Nedir?

Beyaz gürültü, farklı frekansların üst üste eklenmesiyle oluşur. Bu sayede bütün frekanslarda eşit dağılıma sahip bir ses ortaya çıkmış olur. Kısacası bir insanın duyabileceği tüm farklı tonlar bir araya gelir ise beyaz gürültü oluşturur. Beyaz denmesinin sebebi de oluşumunun beyaz ışığa benzemesidir. Bilindiği gibi, beyaz ışık da farklı frekanslardaki tüm renklerin bir araya gelmesiyle oluşmaktadır. Dinlemek isterseniz:

Beyaz gürültü ilk olarak, 1920’lerin başında bir test sinyali olarak kullanıldı. Devamında bu gürültünün pazarlanma potansiyeli fark edildi. 1960’lardan itibaren de beyaz gürültü makinaları piyasaya sürülmeye başlandı.1990’larda yapılan bir çalışma, beyaz gürültünün etkisi altında bebeklerin daha hızlı uykuya daldığını öne sürmüştü. Bu durum elbette beyaz gürültünün ticaretini yapanların işine daha çok yaradı. Kim, daha kolay uyuyan bir bebeğe sahip olmaz istemez ki? Günümüzde, beyaz gürültü sağlık alanında, uyku problemlerine çözüm üretmenin yanı sıra, daimi kulak çınlamasından mustarip çocuklara ve yetişkinlere yardımcı olmak için de kullanılıyor.

Siz de teknoloji yardımı ile bu deneyimi yaşamak isterseniz cep telefonları için üretilmiş aplikasyonlar da mevcut. Aslında ortaya çıkan ses cızırtılı bir uğultuya benzemekte. Ama oluşma şekli, bu uğultudan rahatsız olmadan diğer sesleri bastırmanızı sağlıyor. Beyaz gürültü günümüz de, çevresel veya arka plan seslerini kesebilme özelliği nedeniyle, acil durum araçlarının sirenlerine de uygulanıyor. Bu biçimde insanların ambulansları, polis arabalarını ve itfaiye araçlarını daha kolay bulmaları sağlanıyor. Bu arada beyaz gürültü kavramı sizi şaşırttı ise farklı frekanslara sahip, pembe gürültü, kahverengi gürültü, mavi gürültü ve daha fazlası da olduğunu söyleyerek yazımızı noktalayalım.

Kaynaklar ve ileri okumalar:

Matematiksel

Sibel Çağlar

Merhabalar. Matematik öğretmeni olarak başladığım hayatıma 2016 yılında kurduğum matematiksel.org web sitesinde içerikler üreterek devam ediyorum. Matematiğin aydınlık yüzünü paylaşıyorum. Amacım matematiğin hayattan kopuk olmadığını kanıtlamaktı. Devamında ekip arkadaşlarımın da dahil olması ile kocaman bir aile olduk. Amacımıza da kısmen ulaştık. Yolumuz daha uzun ama kesinlikle çok keyifli.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Bu Yazılarımıza da Bakmanızı Öneririz

Başa dön tuşu