Teknolojinin Evrimi – George Basalla

Bilim tarihçisi George Basalla’dan teknoloji ve bilim ilişkisi üzerine düşündürücü bir kitap: Teknolojinin Evrimi.

Eğer bugüne kadar haberdar olmadıysanız ve okuma fırsatı bulamadıysanız ısrarla tavsiye edeceğimiz kitaplardan biri. Kitabı bu kadar ilginç ve okunmaya değer kılan şey belki de sorgulayıcı ve okuyucuyla birlikte yanıt bulucu tavrıdır. George Basalla, Harvard Üniversitesi Bilim Tarihi bölümünde doktorasını verdikten sonra aynı üniversitede öğretim üyeliği de yapmış. TEKNOLOJİ EVRİMİ, halen Deleware Üniversitesi’nde tarih profesörü olan Basalla’nın bilim tarihiyle ilgili yaptığı tüm çalışmalarının bir özeti niteliğindedir ve bilimle ilgili herkesin kitaplığında yer alması gereken bir kitaptır.

Yazar bu kitapta teknolojik gelişimi; toplumsal, kültürel, bilimsel, askeri ve antropolojik yönleriyle ele alıyor:

“…insanın kendi elleriyle kurduğu dünya, temel insani ihtiyaçlarının karşılanması için gerekli olandan çok daha fazla bir ürünler çeşitliliği içermektedir. Bu çeşitlilik, teknolojik evrim sonucu olarak tanımlanabilir; çünkü insanın ürettiği şeylerin sürekliliği, mevcudiyetini korumakta, yenilik, insanın kendi elleriyle kurduğu dünyanın temel bir parçası olmakta ve ayıklanma süreci de, çoğalma ve ürünler arasında seçim yapmak amacıyla işlerlik göstermektedir.” George Basalla, Teknolojinin Evrimi, sayfa 47

Basalla, Teknolojinin Evrimi kitabında, teknolojik değişimler nasıl ve neden gerçekleşmektedir sorusunun yanıtını üç ana yoldan çıkarak yanıtlamaktadır: Çeşitlilik, gereksinim ve teknolojik evrim.

Çeşitlilikle ilgili olarak, neden bu kadar çeşitlilik olduğu sorgulanmakta; gereksinim konusunda icad için ihtiyacın önemi vurgulanmakta; teknolojik evrim de ise her ürünün ortaya çıkış, süreklilik ve ayıklanarak kullanımdan kalkma sürecinin gerçekleştiği belirtilmektedir. Tabii tüm bu veriler tarihselcilik anlayışı içinde detaylandırılarak  ve örnek gösterilerek anlatılmaktadır.

Kitapta ayrıca teknolojik gelişmeler konusunda psikolojik ve düşünsel etkenleri vurgularken; hiçbir toplumun var olan bütün teknolojisini kendisi üretecek şekilde yalıtılmış ve güçlü olmadığı, toplumların seyahat, ticaret, göç, savaş ve keşif gibi olgularla birbirleriyle etkileşim halinde oldukları vurgulanıyor. Tarihsel süreç içerisinde bu etkileşimlerden örnekler ortaya konuyor.

Ve önemli bir değerlendirme yapılarak bilim ve teknoloji ilişkisi şu şekilde özetleniyor:

Bilim ürünün fiziksel ihtimal sınırlarını belirleyebilir ama nihai şeklini tanımlayamaz,

Teknoloji alanında yeniliği özendiren bilimsel bilgi her zaman yeni olmak zorunda ya da katıksız olmak durumunda değildir,

Bilim ile teknoloji arasında ilişki karmaşıktır ve basite indirgenmesi mümkün değildir.

Yazar tarihsel süreç içinde yukarda belirttiğimiz üç temel noktaya ulaşmaya çalışırken,   teknolojik buluş birkaç dâhinin eseri midir, yoksa birçok bileşeni olan karmaşık bir toplumsal süreç midir? Watt, Bell, Edison, Maxwell, Hertz, Marconi, Wright kardeşler gibi öncüleri ortaya çıkaran motivasyonlar ve koşullar nelerdi? Doğu ile Batı’yı birbirinden ayıran bilimsel ve teknolojik uçurumun kaynağı nedir? Neden matbaa, barut ve pusula ilkin Çin’de ortaya çıktığı halde Batı’daki gibi bir kültürel ve teknolojik değişime yol açmadı? Nükleer enerjinin, bilişim ve iletişim teknolojilerinin, robotların ve biyoteknolojinin bizleri yüce bir mutlu geleceğe taşıyacağına inanmış kişilerin umutları doğru, sahici bir temele dayanan bir umut mu, yoksa dinî kimi duygu, inanç ve beklentileri ikame eden zamana özgü bir hurafe mi? sorularını da hem soruyor hem de okuyucuyla birlikte yanıtlıyor.

Keyifli okumalar diliyoruz.

Kitabın orijinal adı: The Evolution of Technology

Yayın Evi: Doğu Batı Yayınları

Sayfa sayısı: 367

Dilek Yılmaz

Matematiksel

Yazıyı Hazırlayan: Matematiksel

Bu yazı gönüllü yazarlarımız tarafından hazırlanmış veya sitemiz editörleri tarafından belirtilen kaynaktan aslına uygun kalınarak eklenmiştir.

Bunlara da Göz Atın

Bu Dünyadan Einstein Geçti

Bu dünyadan Einstein geçti ve büyük, silinmez bir iz bıraktı bilim dünyasına ve insanlığa. Dünyanın …

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

ga('send', 'pageview');